پیشگیری از زخم بستر در سالمندان - دکتر راحله علیمرادزاده

پیشگیری از زخم بستر در سالمندان

پیشگیری از زخم بستر در سالمندان

تعریف:

زخم بستر یا زخم فشاری در یک ناحیه از بدن که فاقد گردش خون مناسب است ایجاد می شود و مجموعه ایی از سلول ها و بافت های مرده است.

محل های مستعد جهت ایجاد زخم بستر:

  • بخش های استخوانی که برای محافظت، چرپی کمتری دارند و فشار بیشتری بر آنها اعمال می شود.
  • در حالت خوابیده به پشت: استخوان پس سر، آرنج ، دنبالچه، ساکروم، پاشنه پا
  • در حالت خوابیده به پهلو: برجستگی بزرگ استخوان ران، قوزک های پا
  • در حالت نشسته :نشیمنگاه، پاشنه پا

افراد در معرض ابتلا به زخم بستر:

1- افرادی که مدت زمان طولانی در رختخواب یا ویلچر هستند.

2- سالمند با شکستگی ران یا فلج اندام تحتانی

3- سالمندان با کاهش سطح هوشیلری و اختلالات شناختی مثل دمانس

4- سالمندانی که به هر دلیلی بی حرکت هستند.

سن بالا:

در افراد سالمند به علت از دست رفتن چربی زیر پوست معمولا پوستهای چروکیده و خشک دارند و همزمان داشتن بیماریهایی مثل دیابت، قلبی – عروقی،  مشکلات شناختی و بی حرکتی مستعد بروز زخم های فشاری هستند.

چگونه در سالمندان از بروز زخم فشاری جلوگیری کنیم؟

1- هر روز پوست نواحی که بیشتر احتمال بروز زخم بستر را دارند به دقت بررسی کنید.

2-با مشاهده قرمزی و گرمی پوست به پزشک اطلاع دهید.

3- با استفاده از لوسیون بدن از خشکی پوست جلوگیری کنید.

4-در شستن پوست از یک اسفنج نرم استفاده شود و با آرامی این کار انجام شود.

5-در زمان استحمام آب داغ نباشد و از پاک کننده های ملایم استفاده شود.

6- انجام ورزش جهت تسریع گردش خون و ترک سیگار

7-داشتن تغذیه مناسب: یعنی دریافت کافی پروتیین مثل گوشت های سفید، مغزها و حبوبات و مصرف مایعات کافی روزانه (در صورت عدم نیاز به محدودیت مایعات، روزی8 لیوان آب مصرف شود).

8-لباس های ضخیم و تنگ و دارای زیپ و دکمه در سالمندان استفاده نشود.

موارد مورد توجه در سالمندان بستری روی تخت:

1-از تشک های مواج که فشار را در نقاط مختلف پوست مرتبا تغییر می دهند استفاده شود.

2-پوست بیمار خشک نگه داشته شود و ملحفه بیمار صاف و عاری از چین و چروک باشد.

3-حرکات کششی و لغزشی که موجب سایش و تحریک پوست می شود برای جابجا کردن بیمار استفاده نشود.

4-هر 2 ساعت بیمار تغییر وضعیت داشته باشد.

5-سر بیمار بیشتر از 30 درجه بالا قرار نگیرد. (به جز زمان غذا خوردن و تا یک ساعت بعد از آن)

6- در صورت بی اختیاری ادرار و مدفوع در سالمند، باید مانع پخش شدن ادرار و مدفوع روی پوست شود و پوست را خشک و تمیز نگه دارید.

7-در حین خوابیدن بالشتک های نرم بین زانوها، زیر پاشنه پا و بین قوزک ها و زیر آرنج قرار دهید.

8- فقط نواحی سالم پوست که در معرض خطر است را ماساژ دهید.

9- در درمان موثر زخم انتخاب پانسمان مناسب در کنار سایر درمان ها دارای اهمیت است.

موارد مورد توجه در سالمندان روی ویلچر:

1- هر 15 دقیقه خود بیمار و هر یک ساعت با کمک دیگری بیمار را روی ویلپر تغییر وضعیت دهید. (خم شدن به جلو و پهلو به پهلو شدن)

2- از کوسن با جنس فوم یا ژله ایی برای نشستن استفاده شود.

3- اگر اندام فوقانی بیمار توان کافی دارد باید مرتبا با کمک دست های خود و دستگیره ویلچر بدن خود را کامل از ویلچر بلند کند.

در صورت بروز زخم بستر:

  • برای شستشوی زخم فشاری از سرم نمکی استفاده شود.استفاده از مواد ضدعفونی کننده مثل بتادین فرآیند بهبود زخم را به تاخیر می اندازد.
  • برای بررسی وضعیت زخم و درجه بندی آن به منظور انتخاب درمان مناسب حتما با پزشک مشورت کنید.
  • در صورت درمان و مراقبت صحیح از زخم های فشاری درجه1و2 در مدت 7 الی 11 روز بهبود پیدا می کند، ولی زخم های فشاری درجه 3و 4 ممکن است برای بهبود به ماه ها زمان نیاز باشد.

  • آیا این مطلب برای شما مفید بوده است؟
  • خواندن این مطالب رو به دوستان خود پیشنهاد دهید
دکتر راحله علیمرادزاده

دکتر راحله علیمرادزاده، فارغ التحصیل سال 96 از دانشگاه علوم پزشکی ایران در رشته تخصصی طب سالمندان است و دارای رتبه دوم بورد کشوری سال 96، استادیار و عضو هیات...

سوالات خود را از پزشک بپرسید
  • لغو پاسخ